در روزگاری که برای این کاروان جوان و جنگ‌ازسرگذرانده، حتی آمد و رفت از آسمان هم دشوار بود، ایران با ۱۹ طلا و ۱۸ نقره و ۱۵ برنز به ششمی آسیا رسید.

وحید رضایی برخلاف آنکه در فوتبال ایران شهرتی‌آنچنانی ندارد،اما سال‌هاست نامش با استقلال گره خورده است؛ تیمی که او همیشه آن را خانه خود می‌داند، هرچند دوران حضورش در جمع آبی‌ها با نیمکت‌نشینی‌های طولانی و حسرت‌های فراوان همراه بود. 

اوضاع برای وحید هاشمیان خوب پیش نمی‌رود. او فقط با بحران پرسپولیس طرف نیست؛ اعتبار حرفه‌ای خودش هم روی لبه تیغ قرار دارد.

شاید تلخ باشد اما واقعیت این است: فوتبال ایران دیگر به زمین مسابقه شباهتی ندارد، به سالن «اسکناس‌سوزی» شبیه‌تر است. استقلال و پرسپولیس، دو غول کاغذی که میلیاردها تومان پول به حلق‌شان ریخته می‌شود، نه‌تنها قدر و منزلت این هزینه‌ها را نمی‌دانند، بلکه هر هفته با نتایج بی‌رمق‌شان به ریش هواداران می‌خندند.

وقتی مهدی رحمتی در نیم‌فصل دوم لیگ برتر، قدم به شهرِ آرام و ساکتِ قزوین گذاشت، کمتر کسی باور میکرد که این سرمربی جسور ، همان دروازه‌بان افسانه‌ای است که روزی دیوارِ آهنینِ استقلال بود. شمس‌آذر، تیمی که با ۱۳ امتیاز در قعر جدول میسوخت، به نظر گورستانِ آرزوهای مربیگری او می‌آمد؛ اما رحمتی، همچون باغبانی که بذرِ امید را در خاکِ سردِ زمستان میکارد، دست به کار شد. نخستین روزهای حضورش در تمرینات، پر بود از نگاه‌های شک‌آلود بازیکنان و زمزمه‌های رسانه‌ها که: «آیا رحمتی آخرین قربانیِ شمس‌آذر در این فصل خواهد شد!».

امید و هیوا مافی/ آنچنان‌هم کم‌لطفی نکرده‌ایم که اگر بگوییم ۱۴۰۳ یکی‌از سیاه‌ترین و مضحک‌ترین سال‌های یک‌دهه اخیر فوتبال‌ایران بود؛ سالی‌که برخلاف دو‌-سه اتفاق‌مثبتی که داشت همچون واگذاری سرخابی‌ها،ورودvarبه‌ایران و نتایج‌اقتصادی تیم‌ملی مقابل تیم‌های آسیایی ، دیگر برایمان چیزی جز اعصاب‌خوردی و سردرد و سرافکندگی نداشت؛ ما حالا بیراه نمیدانیم که ۳عامل مهم که بیشترین نقش در زمین‌خوردن فوتبالمان در ۱۴۰۳ داشتند را بررسی کنیم: ۱/حاصل هزاران میلیارد خرج: رسوایی درآسیا؟! +برخلاف آنکه در امسال پرخرج‌وهزینه‌ترین فصلِ فوتبال باشگاهی تاریخ کشورمان را به لطف مدیران کارآمد و بالیاقت تیم‌هایمان رقم زدیم، اما نتوانستیم نوکِ‌سوزن افتخاری درصحنه فوتبال آسیا رقم بزنیم و اینگونه‌شد که نماینده‌هایمان در رقابت‌های آسیایی، یکی‌پس‌از دیگری با تحقیر توسط رقبای عرب، و بااستیصال فراوان از میدان‌آسیا کنار رفتند. تیم‌منسوب به امپراطوریِ فولاد‌مبارکه حذف‌شد، تراکتور ۱۰۰۰میلیاردی‌مان نتوانست از پس تیم‌هشتم‌ لیگ‌عربستان بربیاید،پرسپولیس پرمدعی درمقابل ۷۰هزار‌ تماشاگرش حتی نتوانست درمقابل تیم‌ جوانان النصر کاری از پیش ببرد و استقلال‌مان که به خود لقب (متخصص‌آسیا) پیشکش میکند، آنچنان زانویی درمقابل یاران کریس‌رونالدو زد که بتواند کلکسیون ناکامی خود دراین‌فصل را با حذف تکمیل کند. ۲/سقوط لژیونرهای ایرانی؛ فرار از اروپا به آغوش امارات! +سال ۱۴۰۳ شاهد افول بی‌سابقه بازیکنان ایرانی در عرصه بین‌المللی بودیم. موج عجیب انتقال بازیکنانی مانند سردار آزمون، سامان قدوس و سعید عزت‌اللهی از لیگ‌های اروپایی به امارات، نشانگر تغییر استراتژی از چالش‌های سخت اروپا به زندگی مرفه و رقابت‌های سطح پایین‌تر بود. در حالی که حضور ستاره‌هایی مانند رونالدو در لیگ عربستان با جذابیت‌های حرفه‌ای توجیه می‌شود، این مهاجرت برای فوتبالیست‌های ایرانی بیشتر شبیه عقب‌نشینی از میدان رقابت بود. حتی مهدی طارمی، تنها نماینده باقی‌مانده در اروپا، در اینتر میلان به حاشیه رانده شد؛ رقابت با مهاجمانی مانند مارتینز و تورام فرصت‌های او را محدود کرد و افت عملکردش زمزمه‌های فروشش را قوت بخشید. ریشه این افول را باید در ضعف فنی بازیکنان، ناتوانی در تطابق با فرهنگ حرفه‌ای اروپا و جذابیت پیشنهادات مالی امارات جستجو کرد. این روند نه‌تنها آینده حضور ایرانیان در لیگ‌های برتر دنیا را تهدید می‌کند، بلکه زنگ خطری برای تیم‌ملی فوتبال ایران نیز هست. ۳/رونمایی از فساد در زیرپوست فوتبال +شاید یکی از مهم‌ترین رخدادهای فوتبال‌ایران در ۱۴۰۳، فساد بزرگ باشگاه رفسنجانی بود که پس از روشدنش مارا متوجه خِیل‌عظیمی از فساد‌ها در بدنه مسموم فوتبال کشورمان کرد. موضوعاتی عجیب همچون استخدام جادوگر با حقوق۶میلیارد، پرداخت۷۵۰سکه به سرمربی تیم، خرید ۲۰۷ و ساعت‌های چندصدمیلیونی برای چندتن از اهالی رسانه و ... چندنمونه از جزئیات خنده‌دار این رسوایی بزرگ فوتبال ایران بودند. این پرونده نه فقط فساد سیستماتیک، که شبکهٔ مافیایی حاکم بر فوتبال ایران را عریان کرد. که البته تا وقتی مدیران فاسد در سایهٔ سیستم‌فَشَل قضایی کشور مصون بمانند و راست‌راست برای خودشان راه‌بروند و به فعالیت ادامه دهند، فوتبال ایران در باتلاق فساد فروتر خواهد رفت! القصه ما طبق‌عادت هرساله که لیستی ۱۰نفره از چهره‌های ماندگار هرسال در شماره پایانی خود ارائه می دهیم، امسال هم به ادامه این عادت‌چندساله مبادرت ورزیدیم. اما به راستی ۱۴۰۳ آنقدر که کم‌حادثه و بی‌فراز و نشیب بود که نمی‌شد نفرات زیادی را به عنوان چهره‌های اول این سال فوتبال ایران انتخاب کرد. این ده نفر را ما برگزیدیم تا بگوییم اینان لااقل از بقیه کمی بهتر بودند، شاید به اندازه وسع فوتبال‌ایران بهترین و موفق‌ترین چهره‌های فوتبال ایران در سالی باشند که چند ساعت دیگر تمام می‌شود.پس ادامه این مطلب را از دست ندهید. رامین رضاییان؛ از یاغی‌گری تا ستاره بی‌حاشیه استقلال! انتقال رامین رضاییان به استقلال در تابستان ۱۴۰۳ با سوالات زیادی همراه بود: آیا بازیکن سابق پرسپولیس در تیم رقیب دردسر و بی‌آرامشی ایجاد می‌کند؟ آیا حاشیه‌های گذشته او باز هم تکرار می‌شود؟ اما عملکرد او پاسخ قاطعی به این سوالات فوتبالی‌ها داد: این رضاییانِ جدید، متفاوت است! در ۲۰ بازی لیگ برتر ۷ گل به ثمر رساند و در ۱۰ بازی آسیایی نیز ۲ گل زد تا با مجموع ۹ گل و ۴ پاس گل در ۳۰ بازی، به موتور محرکه استقلال تبدیل شود. حضور باصلابت ۲۴۶۸ دقیقه‌ای او در زمین، سکوتی سنگین به منتقدان تحمیل کرد. در حالی که سه فصل پیش، عملکرد او در پرسپولیس، السیلیه قطر و الدحیل چیز آنچنان دندان‌گیری نبود، اما او اکنون به ستاره بی‌بدیل استقلال تبدیل شده است. شاید ترکیب بلوغ شخصیتی و حرفه‌ای بودن سبک کاری رضاییان این تحول را رقم زده باشد؛ اما هرچه هست رامین نه تنها حاشیه‌سازی نکرد، بلکه ثابت کرد گاهی «انتقال به تیم رقیب» می‌تواند بهترین تصمیم برای نوشتن فصل جدیدی از موفقیت باشد؛ موفقیتی که سه فصل پیش حتی در خوابِ رامین هم نمی‌گنجید! اسماعیل کارتال؛ نابغه‌ای که در ۵۰روز معجزه کرد! شاید خیلی‌ها اکنون با دیدن نام کارتال در این لیست، جبهه بگیرند و بگویند خیلی زود درباره او قضاوت کردید، او هنوز خودش را به ما نشان نداده، اما حالا تنها حدود ۵۰ روز از حضور اسماعیل کارتال در پرسپولیس گذشته، اما همین فرصت کوتاه برای اثبات نبوغ بی‌چون‌وچرای این سرمربی کاربلد دیار عثمانی کافی بود. کارتال نه یک مربی معمولی، که او مهندسی است که با درنظر گیری جزئیات دقیق، بازسازی تیمی را از نخستین روز حضورش آغاز کرد. کارتال نه تنها سطح کیفی بازیکنان را ارتقا داد، بلکه روحی تازه در کالبد پرسپولیس دمید. او با اعتماد به جوانان تیمش نشان داد به آینده این تیم نیز می‌اندیشد و قصدش این است آینده پرسپولیس را تا‌ سال‌ها بیمه کند. کارتال در ۱۴۰۳ ثابت کرد مربی‌‌ای است که با دانش روز، صبر فراوان،آنالیز پیشرفته رقبا و تسلط بر روانشناسی تیمی، می‌تواند حتی در ۵۰ روز، انقلابی بزرگ را رهبری کند؛ انقلابی که پرسپولیس را از ورطه بی‌خطر شدن نجات داد و پرسپولیس گاریدو را به ارتشی خوفناک بدل کرد.البته این تازه اول راه اسماعیل‌پاشا است... اسکوچیچ؛ بازگشت شکوهمندانه به فوتبال ایران! بعد از اتفاقاتی که در تیم ملی برای او رخ داد، اعلام کرده بود که به فوتبال ایران بازنخواهد گشت اما پیشنهاد تراکتور باعث شد تا او خیلی زود دوباره راهی ایران شود و نتایج خوبی هم بگیرد. تیم او توانست با بازی درخشان در مقابل گل‌گهر، به صدر با اقتدار تکیه بزند و اخرین صدرنشین سال ۱۴۰۳ باشد. البته تراکتور از جام حذفی و لیگ قهرمانان آسیا حذف شده اما در لیگ برتر خوب نتیجه گرفته و جذاب بازی می‌کند تا شانس اول قهرمانی لیگ لقب بگیرد. حالا اسکوچیچ که روزی منتقدان او را مربی سطح پایین و غیرحرفه‌ای می‌نامیدند، با ترکتازی خود و تیمش در لیگ‌برتر، به منتقدانش نشان داده که کت تن کیست! مهدی لیموچی: قاتل سرخابی‌ها، امید قلعه‌نویی! پدیده این فصل لیگ‌برتر ایران، سال درخشانی را پشت سر گذاشت. او در اوایل سال در آلومینیوم اراک آنقدر درخشید که توجه تیم‌های بزرگ لیگ‌برتر را به خود جلب کرد و در نهایت سپاهان را انتخاب کرد. لیموچی در سپاهان بهتر از آلومینیوم ظاهر شد و تا اینجای کار 10 گل و 5 پاس گل را در 25 بازی ثبت کرده است. او البته در اواخر سال مصدوم شد و گفته می‌شود ادامه فصل را از دست داده است. او شانس حضور در تیم ملی را هم داشت که با این مصدومیت، ملی‌پوش شدنش به تعویق افتاد. اما درهرصورت او نشان داده که از آن‌دست بازیکنانی است که می‌توانند آینده‌تیم‌ملی ما را تضمین کنند. امیرحسین حسین‌زاده؛ گلادیاتور آذری‌ها! او می‌توانست بهترین بازیکن سال 1403 ایران باشد اگر در مقاطعی افت نمی‌کرد. حسین‌زاده در لیگ بیست و چهارم برای تراکتور 6 گل و 6 پاس گل ثبت کرده و در لیگ قهرمانان آسیای سطح دو، 8 گل زده و دو پاس گل داده است. مشکل اینجاست که در 7 هفته اخیر فقط یک گل و یک پاس گل در لیگ برتر ثبت کرده و از صدرنشینی در جدول گلزنان فاصله گرفته است. با این حال همچنان موثرترین بازیکن تراکتور در سال 1403 است و محبوبیت فوق‌العاده‌ای در میان هواداران کسب کرده است. مهدی قایدی: باشو همچنان می‌تازد! او دومین فصل خودش را در لاتحاد کلبا با موفقیت پشت سر می‌گذارد. اما او هم مثل سردار، می‌توانست در تیم‌های بهتر و لیگ‌های معتبرتری همین درخشش را داشته باشد. قایدی در فصل جدید 12 گل و 5 پاس گل را برای تیمش ثبت کرده و البته در اواخر فصل قبل هم گل‌های زیادی زد. او در تیم ملی هم تاثیرگذاری بیشتری از خود نشان داد و 3 گل و دو پاس گل را ثبت کرد. او چند بار هم کاندیدای بازیکن ماه لیگ امارات شد. قایدی می‌تواند در آخرین روز سال هم برای تیم ملی بازی کند. مهدی هاشم نژاد: ظهور ناگهانی کریس‌رونالدوی ایرانی! او درخشش خود را دقیقا از ابتدای سال 1403 آغاز کرد و در اواخر فصل گذشته برای تراکتور 4 گل زد و یک پاس گل داد. او لیگ بیست و چهارم را هم با موفقیت و درخشش ادامه داد. 6 گل زد و 4 پاس گل داد و در لیگ قهرمانان آسیا هم برای تراکتور دو گل زد و دو پاس گل داد. او آنقدر خوب ظاهر شد که زمزمه‌های دعوت شدنش به تیم ملی هم شنیده می‌شود.هاشم نژاد فقط 23 سال دارد و هنوز جا برای رشد و پیشرفت در فوتبال ایران دارد. سید حسین حسینی؛ دیوارِ چین استقلال! سنگربانی با فراز و نشیب بسیار که در سال کهنه بارها و بارها عصای دست آبی های مغبون شد و با سیوهای خیره کننده از بدل شدن آشیانه لاجوردی به کیسه شن ممانعت بعمل آورد.در سال کابوس وار استقلال که لیگ از دست رفت و در آسیا نیز اتفاق ویژه ای نیفتاد این مرد شماره یک بود که در قامت کاپیتان رودرروی شکارچیان ایستاد و مجوز نداد تراژدی تکمیل شود.بی تعارف اگر حسینی نبود شبح ناکامی بیش از پیش بر سر آبی ها آوار می شد علی علیپور؛ آقای گل هنوز زنده است! تولد دوباره اش را در بازگشت از پرتغال جشن گرفت و با ده بارپاگشایی به آقای گل موقت لیگ بدل شد.پس از سال های عسرت و حسرت با نسخه های اسماعیل کارتال این علی علیپور بود که به متن اتفاقات برگشت و مجوز حضور در اردوگاه تیم ملی را از فرزند نازی آباد دریافت کرد.چه تولدی.چه طلوع دلربایی.به محدوده ستاره های بی افول خوش آمدی پسر مازندران. فرهاد مجیدی؛ جنتلمن ایرانی در فوتبال امارات! آنسوی آب ها دوباره به ناخدایی قابل بدل شد و تیم فانوس به دست ادنوک لیگ را نجات داد تا نشان دهد پلن های کارسازی در ذهن دارد.فرهاد زیر چادر شایعات بارها تا پشت دیوار استقلال آمد و رفت اما روی نیمکت عشق محبوب خود آرام نگرفت تا خاطرات شیرینش در خاطر دوآتشه ها دست نخورده بمانند.مردی در سراشیب ۴۷ سالگی که همچنان با اتکا به کاریزما و اتوریته خود در فراسوی مرزها می درخشد و از مربیان وطنی اعاده حیثیت می کند. آنچنان‌هم کم‌لطفی نکرده‌ایم که اگر بگوییم ۱۴۰۳ یکی‌از سیاه‌ترین و مضحک‌ترین سال‌های یک‌دهه اخیر فوتبال‌ایران بود.                      

نجفیان مدیرعامل تیم قزوینی لیگ‌برتر، در مصاحبه‌ای عجیب، خبر انحلال تیم را «ساخته رقبا» خواند، اما تناقض‌های آشکار او در مصاحبه‌های اخیر‌ش، بیش‌از پیش پرده از واقعیتی تلخ برای هواداران قزوینی برداشت: فروش ستاره‌های کلیدی به دلیل بحران مالی، معوق ماندن حقوق بازیکنان، و بی‌برنامگی مدیریتی دلایلی بوده که اکنون تیم را به لبۀ سقوط کشانده است.

ماریو بالوتلی که همواره در دوران فوتبالی‌اش به ازای هریک‌خط متن، ۲خط حاشیه داشته، حالا با حضوری تراژیک در تمرینات جنوا و متشنج کردن فضای این تیم با حرکات مجنونانه‌اش، سبب شده که دل جیلاردینو نیز خیلی زود از او زده شود و از مدیران باشگاه  بخواهد عطای حضور سوپرماریو را به لقایش ببخشند.

تیم پرحاشیه شمس‌آذر که برخلاف قدمت کمش ،بخاطر اخبار عجیب و غریب پیرامونش، همواره جزو اخبار ترند فوتبال ایران است، امروز نیز سرمربی تیمش برای nاُمین بار، مجددا استعفا داد تا یکی از مضحک‌ترین اخبار چندوقت اخیر لیگ، شکل بگیرد.

پس از مصدومیت تراژدیک الماس سیاه استقلال که درپی برخورد دهشتناک‌اش با امید‌حامدی‌فر رخ داد،رسانه‌های زیادی دغدغه‌مند شدند که به یامگا لینک گردند تا چَند وچون این حادثه را از او پرسش کنند. اما انگار او هم مثل سایر اعضای تیم استقلال توسط نکونام بایکوت شده بود تا دم نزند و هیچگاه مصاحبه‌ای با رسانه‌ها انجام ندهد.

چندروز پیش در خبری اختصاصی اعلام نمودیم که شمس‌آذر قزوین که ازطرفی در هفته‌های اخیر آبستن حوادثی چون از دست‌دادن سرمربی و کوچ اغلب بازیکنانش شده و از طرف دیگر نیز به‌تازگی در شوک استعفای سکاندار تازه‌انتخاب شده‌اش فرو رفته، تنها چندگام تا انحلال خود، فاصله دارد.

تیمی که تا چندسال پیش حتی با جستجوی نامش در اینترنت، چیزی جز عکس ماکارانی و رشته‌فرنگی نمی‌آمد، در ۳سال اخیرِ فوتبال ایران، چنان تاخت‌وتازی در پهنه فوتبال کشور کرد تا خیلی زود، وِرد زبان و نُقل‌مجلس همه‌فوتبالی‌ها شود.

سعید دقیقی مربی شمس‌آذری‌ها تنها چند دقیقه پس از مهم‌ترین نبرد تیمش در نیم‌فصل دوم،قبل ازاینکه به رختکن برود،در تماسی با خبرنگار ما،چند سوال کوتاه او را اینگونه پاسخ داد و گفت: بازی فوق العاده زیبایی بود،به هدفم رسید،هدفم چیزی جز بازی جذاب نبود که آنرا خوشبختانه در این بازی دیدیم.

سعید دقیقی، سرمربی تیم شمس آذر قزوین، پس از شکست این تیم مقابل سپاهان و حذف از جام حذفی فوتبال ایران در مصاحبه‌ای تلفنی به ما گفت: بازی شمس‌آذر فوتبالی بود که روی بی‌رحم خودش را به ما اثبات کرد.

هیوا مافی - ستاره فرانسوی استقلال چنان غیرتمندانه در جناح راست این تیم جولان میداد که انگار ۱۰ سال در استقلال بوده است.این الماس سیاه برای تیمش جوری جانش را در طبقه اخلاص گذاشته بود،که در تمرین آبی‌ها بر سر یک‌نبرد هوایی با امیدحامدی‌فر،برای بردن نبرد چشمش را باخت داد.