روزنامه گل

شاهین طهرانی - امیرحسین محمودی اشتباه کرد. اشتباهی بزرگ و غیرحرفه‌ای. بازیکن جوان پرسپولیس حق داشت درباره وضعیت قراردادش مطالبه داشته باشد، حق داشت از نیمکت‌نشینی ناراضی باشد و حتی حق داشت به آینده حرفه‌ای خود فکر کند، اما حق نداشت درست وسط مسابقات، با قهر و اعتراض علنی، منافع فردی‌اش را به مسئله روز تیم تبدیل کند. فوتبال حرفه‌ای قواعدی دارد که هیچ استعدادی، هرقدر هم درخشان، از رعایت آنها معاف نیست. محمودی باید بابت رفتارش پاسخگو می‌بود و حتی تنبیه می‌شد. اما سؤال اینجاست: وقتی یک بازیکن ۲۰ ساله اشتباه می‌کند، باشگاهی با ده‌ها سال قدمت هم باید مثل خودش رفتار کند؟

انتشار آگهی فروش محمودی در روزنامه، آن هم با دعوت عمومی از باشگاه‌های داخلی و خارجی برای ارائه پیشنهاد، اقدامی عجیب و غیرمتعارف بود. پرسپولیس با یک بازیکن ناراضی طرف بود، نه کالایی مازاد که لازم باشد برای پیدا کردن مشتری، مشخصاتش را به آگهی‌های روزنامه بسپارد. باشگاهی با این اعتبار و تشکیلات، واقعاً راه دیگری برای مدیریت اختلاف با یک جوان نمی‌شناخت؟محمودی ۲۰ سال دارد. در این سن، استعداد فوتبالی لزوماً با بلوغ رفتاری همراه نیست. بازیکن جوان ممکن است تحت تأثیر اطرافیان قرار بگیرد، درباره ارزش مالی خود دچار اشتباه شود، در تشخیص زمان مناسب اعتراض خطا کند و حتی تصمیمی بگیرد که به زیان آینده‌اش تمام شود. دقیقاً به همین دلیل است که باشگاه‌های حرفه‌ای فقط محل تمرین و مسابقه نیستند. آنها مسئولیت تربیت، هدایت و محافظت از سرمایه‌های انسانی خود را هم بر عهده دارند.

قرار نیست هر اشتباه جوانی را با توجیه کم‌سن‌وسالی ببخشیم، اما قرار هم نیست مدیران باتجربه، در واکنش به یک رفتار نسنجیده، رفتاری نسنجیده‌تر انجام دهند. تفاوت بازیکن ۲۰ ساله با مدیر یک باشگاه بزرگ باید در همین موقعیت‌ها آشکار شود؛ جایی که یکی ممکن است اسیر هیجان شود و دیگری موظف است با عقلانیت تصمیم بگیرد.

نکته عجیب‌تر اینکه طبق گزارش‌های منتشرشده، حتی سرمربی پرسپولیس از انتشار این آگهی اطلاع نداشته است. گفته می‌شود مهدی تارتار پس از برخورد اولیه و کنار گذاشتن محمودی از تمرینات گروهی، قصد داشته او را ببخشد و به تیم بازگرداند. اگر چنین گزارشی درست باشد، باید پرسید مدیران باشگاه با چه منطقی، بدون هماهنگی با مسئول فنی تیم، درباره آینده یکی از استعدادهای جوان خود چنین تصمیم پرسر و صدایی گرفته‌اند؟

اصلاً فرض کنیم پرسپولیس واقعاً تصمیم به فروش محمودی داشته است. کدام باشگاه حرفه‌ای برای انتقال بازیکن تحت قرارداد خود، به جای مذاکره با باشگاه‌های خواهان، انتشار آگهی روزنامه‌ای را انتخاب می‌کند؟ در تاریخ فوتبال جهان نمونه‌های متعددی از قرار گرفتن بازیکنان سرکش در فهرست فروش وجود دارد، اما این شیوه آگهی کردن یک استعداد جوان، آن هم در متن اختلاف انضباطی، دست‌کم رفتاری متعارف و شناخته‌شده نیست.مسئله فقط شکل نامتعارف تصمیم نیست؛ پیامدهای احتمالی آن نیز اهمیت دارد. محمودی یک استعداد فوتبالی است؛ بازیکنی که هنوز بخش بزرگی از مسیر حرفه‌ای‌اش را طی نکرده و برای شکوفایی به اعتمادبه‌نفس، آرامش و احساس امنیت نیاز دارد. تصور کنید جوانی در ابتدای مسیر حرفه‌ای، ناگهان خود را موضوع آگهی فروش باشگاهی ببیند که قرار بوده خانه فوتبالی او باشد. این اتفاق چه تأثیری می‌تواند بر روحیه‌اش بگذارد؟

هیچ‌کس نمی‌تواند بدون شنیدن حرف محمودی با قطعیت از وضعیت روانی او سخن بگوید، اما روشن است که چنین برخوردی ظرفیت آسیب زدن به اعتمادبه‌نفس و احساس تعلق بازیکن را دارد. تنبیه حرفه‌ای باید به بازیکن بفهماند کجا اشتباه کرده و چگونه باید رفتارش را اصلاح کند. تنبیهی که به تحقیر عمومی تعبیر شود، ممکن است به جای اصلاح رفتار، رابطه بازیکن و باشگاه را تخریب کند.از منظر اقتصادی هم این تصمیم قابل دفاع نیست. پرسپولیس برای پرورش و معرفی استعدادهای جوان هزینه می‌کند. بازیکنی مانند محمودی، علاوه بر ارزش فنی، یک سرمایه بالقوه اقتصادی است. آیا مدیری که مسئول حفظ دارایی‌های باشگاه است، نباید مراقب باشد اختلافی گذرا به کاهش ارزش یا از دست رفتن چنین سرمایه‌ای منجر نشود؟

البته دفاع از محمودی نباید به معنای تطهیر رفتارش باشد. او باید یاد بگیرد که پیراهن پرسپولیس فقط فرصتی برای شهرت و افزایش دستمزد نیست؛ تعهد هم می‌آورد. اگر امروز به دلیل چند بازی خوب، خود را بی‌نیاز از رعایت انضباط تیمی بداند، فردا در باشگاهی دیگر نیز با همین مشکل مواجه خواهد شد. اما آموزش این واقعیت، وظیفه بزرگ‌ترهاست.

پرسپولیس می‌توانست محمودی را جریمه کند، مدتی از تمرینات کنار بگذارد، با او و مدیر برنامه‌هایش جلسه بگذارد یا حتی در صورت تشخیص کادر فنی، از مسیر معمول برای انتقالش اقدام کند. هیچ‌کدام از این راه‌ها مستلزم تبدیل کردن اختلاف داخلی به یک نمایش عمومی نبود.محمودی اشتباه کرد چون هنوز جوان است و باید یاد بگیرد. مدیران پرسپولیس چه عذری دارند؟باشگاهی که بیش از شش دهه تاریخ، میلیون‌ها هوادار و انبوهی از تجربه مدیریتی پشت سر خود دارد، نباید برای پاسخ دادن به یک جوان عصبانی، خودش را تا سطح همان عصبانیت پایین بیاورد.پرسپولیس می‌توانست از این ماجرا یک درس حرفه‌ای برای محمودی بسازد؛ اما با انتشار آن آگهی، خودش به موضوع اصلی انتقاد تبدیل شد.

قرار بود محمودی بزرگ شود، نه اینکه پرسپولیس کوچک شود!