روزنامه گل

مصطفی قدم خیر- مشکل فوتبال ایران فقط ناکامی نیست؛ مشکل، روشن نبودن مرز اختیار و مسئولیت است.

احمد دنیامالی، وزیر ورزش، پس از ناکامی تیم امید گفت: «هر اتفاقی در ورزش رخ می‌دهد اول مسئولش من هستم» و فدراسیون، کادر فنی و مدیریت را هم مسئول دانست.این حرف به‌ظاهر روشن است، اما یک سؤال مهم پشت آن قرار دارد:اگر وزیر مسئول اول است، اختیار تصمیم‌گیری در فوتبال دقیقاً با چه کسی است؟

ماجرای تیم امید بهترین نمونه است. دنیامالی گفت پیش از اعزام تیم، با حضور تاج، مدیران استقلال و تراکتور و مسئولان تیم امید دو جلسه برگزار شده و همزمانی مسابقات باشگاهی با بازی‌های ناگویا باعث اختلال در کار تیم شده است.اما مهدی تاج بعد از حذف تیم گفت فدراسیون تدارکات لازم را انجام داده و پرسید: «فدراسیون چه کاری می‌توانست برای پشتیبانی از تیم‌ها انجام دهد که نکرد؟»

پس یک اتفاق، دو روایت دارد: وزارت ورزش می‌گوید مشکل در هماهنگی و تصمیم‌گیری بوده؛ فدراسیون می‌گوید حمایت لازم را انجام داده است.اینجا باید تکلیف روشن باشد. اگر فدراسیون مسئول تیم امید است، چرا وزارتخانه در سطح تصمیم‌های اجرایی وارد ماجرا می‌شود؟ و اگر وزارتخانه در این تصمیم‌ها نقش تعیین‌کننده دارد، چرا مسئولیت نهایی به ساختار فوتبال واگذار می‌شود؟

نمونه دوم، جام جهانی است. دنیامالی گفته بود اگر به حرف او گوش می‌کردند، با توجه به مشکل ویزای برخی اعضای تیم ملی، نباید از مکزیک راهی آمریکا می‌شدند.این جمله یک نکته مهم دارد: «به حرف من گوش نکردند» یعنی وزیر نظر داشته، اما تصمیم دیگری گرفته شده است.خب، تصمیم نهایی با چه کسی بود؟اگر با فدراسیون بوده، باید فدراسیون پاسخ‌گوی تصمیمش باشد. اگر وزارت ورزش اختیار چنین تصمیمی را داشته، پس مرز استقلال فدراسیون کجاست؟همین ابهام در بحث فیفا هم دیده می‌شود.

دنیامالی گفته فوتبال ایران باید از این ذهنیت که «زیر نظر فدراسیون جهانی هستیم» خارج شود و عملکرد فیفا را هم مورد انتقاد قرار داده است. نقد فیفا البته حق هر مقام و نهادی است؛ اما یک واقعیت را نمی‌شود کنار گذاشت: فدراسیون فوتبال ایران عضو فیفاست و مناسبات بین‌المللی فوتبال از مسیر همین ساختار تعریف می‌شود.بنابراین مسئله، دفاع از فیفا یا دفاع از فدراسیون نیست. مسئله این است که چه کسی اختیار دارد و در برابر نتیجه همان اختیار پاسخ می‌دهد؟

وزارت ورزش باید ناظر و مطالبه‌گر باشد؛ فدراسیون باید تصمیم بگیرد و پاسخ‌گو باشد. اگر وزارتخانه در تصمیم‌ها شریک می‌شود، باید سهمش در مسئولیت هم روشن باشد.نمی‌شود هنگام تصمیم‌گیری معلوم نباشد فرمان دست چه کسی است و بعد از شکست، همه بگویند «مسئولیم».

مسئولیت بدون اختیار، شعار است؛ اختیار بدون مسئولیت هم پاسخ‌گویی نیست.فوتبال ایران قبل از هر تغییر مدیریتی، به یک چیز احتیاج دارد: مرز روشن میان وزارت ورزش و فدراسیون فوتبال.بالاخره چه کسی تصمیم می‌گیرد؟همان کسی که تصمیم می‌گیرد، باید پای نتیجه‌اش هم بایستد.